VPN do biura z WireGuard: bezpieczna praca zdalna
Pracownik siedzi w domu i potrzebuje plików z biura. Najprostsze rozwiązanie, czyli otwarty port pulpitu zdalnego, to zaproszenie dla każdego skanera w internecie. Bezpieczniejszy jest VPN: jeden zaszyfrowany tunel do biura i nic więcej wystawionego na zewnątrz.
Krótka odpowiedź: na firewallu biura (urządzeniu między siecią biura a internetem) włączasz VPN, a każdy laptop czy telefon dostaje własny klucz. Do internetu wystawiony jest jeden port, który odpowiada tylko urządzeniom ze znanym kluczem. Reszta wygląda dla świata jak zamknięta sieć.
Dlaczego VPN, a nie otwarty pulpit zdalny
Otwarty port pulpitu zdalnego widać z zewnątrz. Automatyczne skanery sprawdzają takie porty cały czas i próbują haseł jedno po drugim. Wystarczy jedno słabe hasło albo jedna luka w systemie, żeby ktoś obcy znalazł się na komputerze w biurze, a stamtąd w całej sieci.
VPN odwraca to ustawienie. Port VPN nie odpowiada nikomu, kto nie ma właściwego klucza, więc skaner nie dostaje nawet odpowiedzi. Dopiero po połączeniu pracownik widzi biuro tak, jakby siedział przy swoim biurku: udziały z plikami, drukarkę, firmowe programy. Ty decydujesz, do czego dokładnie ma dostęp.
Co widzi pracownik
Dla pracownika wygląda to prosto. Na laptopie albo telefonie ma aplikację WireGuard, czyli program do VPN, i jeden zapisany profil. Włącza przełącznik, czeka sekundę i otwiera te same adresy i foldery co w biurze. Nie wpisuje drugiego hasła i nie przełącza się między programami.
Gdy skończy pracę, wyłącza przełącznik albo zostawia połączenie włączone. WireGuard działa w tle i zużywa mało baterii. Jeśli laptop zostanie zgubiony, usuwasz jeden wpis na firewallu i ten klucz przestaje działać. Reszta zespołu nic nie zauważa.
Co przygotować
Zanim zaczniesz, zbierz kilka rzeczy:
- firewall pfSense w biurze (pfSense to popularne darmowe oprogramowanie firewalla), z dostępem administratora,
- publiczny adres IP biura albo nazwę z dynamicznym DNS, jeśli operator zmienia adres,
- plan adresów: podsieć tylko dla VPN, inna niż wszystkie sieci w biurze,
- listę tego, do czego ma mieć dostęp każdy pracownik.
W przykładach poniżej używam sieci biura 192.168.1.0/24 i podsieci VPN 10.0.0.0/24. Zamień je na własne. Podsieć VPN nie może się pokrywać z żadną inną siecią, także tą, którą tworzą kontenery na serwerach. Kontenery potrafią zająć zakresy adresów, które wyglądają na wolne, i wtedy trasowanie przestaje działać w dziwny sposób.
Krok po kroku: tunel na pfSense
- W
VPN > WireGuard > Tunnelsdodaj tunel. Zaznacz, że jest włączony, wybierz port nasłuchu (domyślnie51820), wygeneruj klucze i nadaj tunelowi adres10.0.0.1/24. Klucz publiczny skopiuj, bo trafi do każdego klienta. Klucz prywatny zostaje na firewallu. - W
Interfaces > Assignmentsdodaj nowy interfejstun_wg0, włącz go i ustaw adres statyczny. Dzięki temu możesz pisać dla niego reguły jak dla każdej innej sieci. - W
Firewall > Rules > WANdodaj regułę: protokół UDP, cel to adres WAN, port taki jak w tunelu. Jeśli pfSense stoi za routerem operatora, dodaj tam przekierowanie tego samego portu UDP na adres WAN firewalla. - W
VPN > WireGuard > Peersdodaj wpis dla każdego urządzenia: opis (na przykładlaptop-anna), klucz publiczny urządzenia,Keep Aliverówny25iAllowed IPsrówne tylko adresowi tego urządzenia w tunelu, na przykład10.0.0.2/32. - W
Services > DNS Resolverw poluNetwork Interfacesdodaj interfejs WireGuard. Bez tego nazwy zDNS = 10.0.0.1z profilu klienta nie będą się rozwiązywać. Jeśli nie chcesz, żeby klient pytał firewall o nazwy, pomiń linięDNSw profilu.
Klucze urządzenia generuje samo urządzenie. Klucz prywatny nigdy nie trafia na firewall ani do wiadomości e-mail.
Każdemu klientowi daję też osobny klucz wstępny (Pre-shared Key we wpisie urządzenia, ta sama wartość w profilu klienta jako PresharedKey). To dodatkowa warstwa szyfrowania, a przy kilku urządzeniach kosztuje minutę pracy na każde.
Krok po kroku: konfiguracja klienta
Profil klienta wygląda tak (wartości są przykładowe):
[Interface]
PrivateKey = <klucz prywatny urządzenia>
Address = 10.0.0.2/32
DNS = 10.0.0.1
[Peer]
PublicKey = <klucz publiczny tunelu z pfSense>
Endpoint = vpn.firma.example:51820
AllowedIPs = 10.0.0.0/24, 192.168.1.0/24
PersistentKeepalive = 25
Dwa miejsca są mylące. Allowed IPs po stronie pfSense mówi, kim jest urządzenie, więc ma być wąskie. AllowedIPs w kliencie mówi, co wysłać tunelem, więc ma wymieniać tunel i każdą sieć biura, do której pracownik ma dojść. Jeśli dopiszesz tam zakres obejmujący cały internet, przez biuro pójdzie cały ruch pracownika. Zwykle tego nie chcesz.
Gdy zmieniasz listę adresów w istniejącym profilu, wyłącz i włącz tunel. Inaczej klient dalej używa starej listy.
Reguły zapory: najpierw test, potem ostre zasady
Na początku dodaj na interfejsie WireGuard jedną tymczasową regułę przepuszczającą wszystko. Dzięki niej sprawdzisz, czy tunel i trasy działają, zanim zaczniesz szukać błędów w uprawnieniach. Gdy wszystko gra, usuń ją i zastąp regułami z nazwanymi celami, od góry do dołu, bo pierwsza pasująca wygrywa:
Pass TCP źródło 10.0.0.0/24 cel 192.168.1.10 port 445 (pliki)
Pass TCP źródło 10.0.0.0/24 cel 192.168.1.11 port 443 (firmowy program)
Pass TCP/UDP źródło 10.0.0.0/24 cel 10.0.0.1 port 53 (nazwy)
Pass ICMP źródło 10.0.0.0/24 cel 192.168.1.0/24, 10.0.0.1 (ping do diagnozy)
Reguła na port 53 jest potrzebna, bo domyślnie pfSense blokuje na tym interfejsie wszystko, czego nie przepuścisz, także pytania o nazwy do samego firewalla.
Jeśli różni pracownicy mają różny dostęp, używaj w regułach adresu urządzenia (/32) zamiast całej podsieci. Ogranicz dostęp do konkretnych portów, a nie do całej sieci. Zastanów się też, czy panel pfSense ma być dostępny z VPN, i zdecyduj to świadomie, a nie przez przypadek szerokiej reguły.
Co może pójść nie tak
Test wykonuj warstwami: najpierw uścisk dłoni (VPN > WireGuard > Status powinien pokazywać świeżą datę), potem ping na 10.0.0.1, potem ping komputera w biurze, na końcu nazwa serwera i prawdziwy program. Jeśli któryś krok zawiedzie, wiesz, której warstwy szukać.
- Nie ma uścisku dłoni. Zwykle brakuje reguły na WAN, przekierowania portu u operatora albo w kliencie wpisano zły adres. Możliwe też, że operator ukrywa twój adres za CGNAT. Wtedy przekierowanie portów nie zadziała bez stałego adresu IP od operatora.
- Uścisk jest, ale nic nie odpowiada. Sprawdź, czy interfejs WireGuard jest włączony i czy reguły go nie blokują.
- Tunel odpowiada, a komputerów w biurze nie widać. W kliencie brakuje sieci biura w
AllowedIPs, albo sieć docelowa nie przyjmuje ruchu z podsieci VPN. - Adresy IP działają, nazwy nie. Resolver DNS na pfSense musi nasłuchiwać także na interfejsie WireGuard. To najczęstsza przyczyna sytuacji, w której połączenie jest, a nic się nie ładuje.
- Test z sieci domowej kończy się niczym. Połączenie z domowego Wi-Fi do własnego publicznego adresu bywa blokowane przez router. Testuj z sieci zewnętrznej, na przykład z internetu w telefonie.
Kiedy zrobić to samemu, a kiedy poprosić o pomoc
Jeśli masz jeden firewall pfSense, kilku pracowników i trochę wprawy w sieciach, poradzisz sobie z powyższymi krokami. Najważniejsze to testować warstwami i nie zostawiać reguły przepuszczającej wszystko.
Warto poprosić o pomoc, gdy sieć jest podzielona na wiele segmentów, operator zmienia ci adres albo ukrywa go za CGNAT, gdy pracownicy mają mieć różny dostęp, albo gdy nie masz pewności, co jeszcze jest wystawione do internetu. Wtedy łatwo przeoczyć jedną regułę, która osłabia całe ustawienie.
Jeśli operator daje ci zmienny adres, ustaw na pfSense dynamiczny DNS (Services > Dynamic DNS) i wpisz w profilach klientów nazwę zamiast adresu. Sam używam go z Cloudflare. Nawet gdy adres od miesięcy się nie zmienia, nazwa kosztuje niewiele, a oszczędza poprawiania profili na każdym laptopie w dniu, w którym operator jednak go zmieni.
Jeśli chcesz, żeby ktoś zrobił to za ciebie albo sprawdził to, co już działa, zajrzyj na stronę sieć, internet i Wi-Fi. Możesz też zacząć od bezpłatnego audytu: sprawdzę jedną część twojego IT, na przykład to, co z biura jest widoczne z internetu, i dostaniesz krótki raport na piśmie.